اشك باید رازدار باشد: بایدها و نبایدهای عزاداری

كتابشناسی:
سید علی خامنه ای، اشك باید رازدار باشد، بایدها و نبایدهای عزاداری؛ توصیه های رهبر معظم انقلاب به عزادارن، مداحان و مبلغان حسینی، تدوین: سید مرتضی مفیدنژاد، تهران، مركز نشر انقلاب اسلامی، 1386. موسسه میراث اهل قلم.

عضو دیگری از خانواده كتاب دانشجویی كه من چاپ سیزدهم (زمستان 1386) اونو خوندم.

تقریبا همه چیز درباره عزاداری و عاشورا و امام حسین. ابعاد مختلف قیام حسینی، آزادیخواهی، تشكیل حكومت، شهادت طلبی، انجام یك واجب، نقش عاشورا در انقلاب اسلامی ایران، هنر زمان شناسی، نابودی حقیقت، علماء،عظمت شهدای كربلا، هدایت، بی تفاوتها، مبارزه با جهل، فداكاری، صبرعظیم و جمیل، آمادگی، عاطفه شورانگیز حضرت زینب، بیان هنری، عناصر حركت ابی عبدالله (عقل، حماسه، عاطفه)، عید عاشورا، خاصیت خون، اربعین، لزوم عزا، اسارت، هیأت، وحدت شیعه و سنی، برنامه ریزی، نقش همگان، تبیلغ، نیاز زمانه، منبر، انسان سازی، دفاع بد، قمه زنی، مرثیه، زنده نگهداشتن خاطره، شعر، مداحی، فقط چشم و ابرو؟، موزیك در مداحی؟، موسیقی، مناقب اهل بیت، مصیبت من درآوردی، آزار مردم، شبیه خوانی، چشم و هم چشمی.

كتاب دانشجویی مجموعه ای غیر انتفاعی و غیر دولتی است كه بدون استفاده از یارانه های دولتی منتشر می شود. كتابهایی در اندازه های كوچك وكم حجم و معمولا موضوعات جالب و كاربردی برای قشر دانشجو. تجدید چاپهای این سری از كتابها، نشان از استقبال جامعه دانشگاهی از كتاب دانشجویی دارد.

قبل از هر چیز، تولد آفتاب بزرگ، حاج آقای سید علی آقای حسینی خامنه ای را به امام زمان و مردم عزیز ایران تبریك می گم (با تشكر از سید حمید امامی):

در کشور عشق مقتدا خامنه ای ست

فرماندهی کلّ قوا خامنه ای ست 

دیروز اگر عزیز مصر یوسف بود

امروز عزیز دل ما خامنه ای ست

چشم بد دور، عمرتان بسیار - کس نبیند ملالتان آقا

ما نمردیم خون دل بخوری - تخت باشد خیالتان آقا

 جسمتنان کامل است، ناقص نیست - میدهد عطر یک بغل گل یاس

دستتان امّا حکایتی دارد - رحم الله عمّی العباس

آرمان خواهی انسان مستلزم صبر بر رنجهاست. پس برادر خوبم، برای جانبازی در راه آرمانها یاد بگیر كه در این سیاره رنج صبورترین انسانها باشی.

سید مرتضی آوینی 15/1/72

روی جلد این شماره پلاك هشت، (َشماره5) عكس كلوزآپی از سید شهیدان اهل قلم، شهید مرتضی آوینی بود. چنین طرحی نوید ویژه نامه ای از شهید آوینی می داد كه در قالب پرونده ویژه با سه مصاحبه از مصطفی دالایی (كارگردان – فیلمبردار پای در ركاب سید مرتضی آوینی طی جنگ هشت ساله)، نادر طالب زاده (مستندساز مشهور كه رابطه صمیمانه ای با شهید آوینی داشت به وی‍ژه در جریان مستندهای ساعت25 (آمریكا) و خنجر و شقایق) و محمدعلی فارسی (تدوین گر واپسین مجموعه های مستد جنگی شهید آوینی) محقق شد. علاوه بر ارزش تاریخی، در شناخت شهید آوینی و سینمای مستند جنگ (مستند اشراقی) مفید بود.

چشم انداز هنر و ادبیات داستانی انقلاب از نگاه رهبر فرزانه انقلاب كه برداشتهایی از 5 سخنرانی ایشان بود، صفحات اندیشه و ادب این شماره را زینت داده بود.آقا خیلی خوب و رسا صحبت می كنند. واژگان دقیقی را به كار می برند. تعابیر مناسبی به كار می برند.

رسالت و وظیفه بنیاد حفظ آثار و ارزشهای دفاع مقدس در قبال فرهنگ دفاع مقدس كه توسط سردار میرفیصل باقرزاده ایراد شده بود، حاوی نكات جالب توجهی بود. نقد روشی گذشته و رسالتهای مبنایی فعلی.

به بهانه فتح خرمشهر ویژه نامه ای هم برای خرمشهر رفته بودند. مصاحبه تمام متن سید صالح موسوی (همون جوون 17 ساله كه تو عكسهای خرمشهر پیراهن نداره!)  از مدافعین خرمشهر كه جالبه مونده و شهید نشده با یادیی از 34 روز مقاومت در خرمشهر مصاحبه خوبی از آب در اومد.

صفحات نبرد بی پایان (كه به جلوه های پایداری در سراسر جهان می پردازد) دو صفحه برای ادواردو آنیلی (پسر سناتور آنیلی، ملیاردر مشهور ایتالیایی و صاحب كارخانجات بزرگی چون فیات و باشگاه یوونتوس و ...) رفته بود. شهید مهدی ادواردو آنیلی. همو كه در نماز جمعه اول انقلاب تهران، صف  اول، پشت سر مقام معظم رهبری نماز خواند. ادواردویی كه صرفا با مطالعه قرآن مسلمان شد. اول سنی و بعد شیعه. او كه سال 2000 شهید شد ولی گفتند خودكشی كرده. شهید دكتر مهدی ادواردو آنیلی. كتاب هدیه مسیح  درباره اوست.

دكتر حسن عباسی همیشه جالب بوده. در این شماره مطلبی با عنوان «رسانه مقاومت از هومر تا حاتمی كیا» دارد: بررسی تاریخچه، محتوا و عملكرد رسانه مقاومت.

رنگ جنگ این شماره در مقاله ای با عنوان گرافیك، زبان میراث فرهنگی  به نقد چالش های آثار گرافیكی جنگ با رویكرد محتوا و قالبهای بیانی پرداخته. اما جالب تر از آن به بررسی پوستر ها و طرح های گرافیكی پرداخته كه خودجوش و توسط هنرمندانی در سرتاسر جهان برای مردم غزه تولید شدند. بی آن كه منتظر سفارش دستگاههای فرهنگی مسئول باشند.

مصاحبه با حمیدرضا آذرنگ (نمایشنامه نویس برجسته دفاع مقدس) صفحات همیشه بر صحنه (تئاتر) را آبرومند كرده بود.

شیپور جنگ (صفحات موسیقی جنگ) این شماره دیگر به سراغ مداحان نرفت! تنها یك مصاحبه با تورج زاهدی، موسیقیدان داشت كه به بحث موسیقی حماسی جنگ گذشت. البته بحث تاریخچه (نقش موسیقی و شعر در پیروزی های سپاه كوروش و ...) هم مطرح بود.

شعور سرخ (صفحات شعر) از دو مقاله تشكیل شده بود. یكی مقاله ای از امید مهدی ن‍ژاد، شاعر و طنز نویس برجسته كه به معرفی 6 شاعر برجسته شعر مقاومت (سلمان هراتی، سید حسن حسینی، علی معلم دامغانی، قیصر امین پور، نزار قبانی (روسیه) و محمود درویش (فلسطین) و نمونه های اشعار آنان پرداخته بود. دیگر مقاله ای تحلیلی از رضا اسماعیلی در بررسی سیر تكوینی شعر دفاع مقدس (شاعران ایرانی بعد از انقلاب نسبت به جنگ موافق و مخالف)، بعد جنگ (شعر اعتراض) و شعر پایداری (نگاهی به جهان و پایداری جهانی).

یادی از شهید محمود كاوه، چریكهای فدائیان اسلام و شهید سید مجتبی هاشمی  زینت بخش صفحات پایانی بود.

بخش جدید این شماره معرفی كتاب بود كه شامل 4 كتاب بود. نكته جالب این كه این كتابها تنها متعلق به تهران نبودند. بلكه از شهرستانها هم بودند. این رویكرد خوبی است كه دفاع مقدس را تنها شامل لشكر27 محمد رسول الله تهران ندانیم و بقیه لشكرها و فرماندهان و حتی ارتش را هم ببینیم؛ همانگونه كه از وقتی از ادبیات و هنر پایداری سخن می گوییم، مردم سراسر جهان را در آن سهیم می دانیم.

  یادآوری: به تعبیر دکتر حسن رحیم پور ازعدی، مشکل ما سه راه حل دارد: خواندن، خواندن و خواندن. بر همین مبنا، به معرفی اجمالی و گاهی هم نقد کتابها و نشریاتی که مطالعه کردم، می پردازم. باشد که خلاء اطلاع رسانی موجود کمی برطرف شود.

کتاب «آن ها» جدیدترین کتاب فاضل نظری، شاعر متعهد انقلاب اسلامی است که به همراه «اقلیت» و «گریه های امپراتور» سه گانه وی را تشکیل می دهند. مرکز آفرینش های ادبی انتشارات سوره مهر (وابسته به حوزه هنری) آن ها را در 111 صفحه چاپ کرده است. (چاپ اول، 1388)

فاضل نظری، دانشجوی سابق و استاد فعلی دانشگاه امام صادق علیه السلام است.

در روزگار شما آن هایی است.

خود را با آنها همراه کنید.

آن هایی که چون ابر در گذرند

تو سر بلندی

پُر غروری

با شکوهی!

آدم به آدم می رسد،

اما تو کوهی...

این بخشی از آخرین کتابی بود که از نمایشگاه 22 کتاب تهران خریدم. «بی خوابی عمیق» عنوان مجموعه شعر محمد مهدی سیار است که مرکز آفرینش های ادبی انتشارات سوره مهر (وابسته به حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی) چند روز پیش (اردیبهشت 1388) چاپ کرده و به نمایشگاه رسونده. محمد مهدی سیار از بچه های خوب دانشگاه امام صادق علیه السلام است. دانشگاهی که بی شک با کمی تدبیر قدرتمندترین پایگاه شعر و ادب متعهد انقلاب اسلامی خواهد بود. (فاضل نطری، علی محمد مودب، میلاد عرفانپور و خیلی ها که شاید بشناسید/نشناسید!) بی خوابی عمیق محدود به قالب شعری خاصی نیست و شاعر توانایی خودش رو تو قالبهای متنوعی نشون داده.

از کتاب های درسی آن سال ها

عکس صفحه اولشان یادم است

که امیدش

به ما دبستانی ها بود

حالا بزرگ شده ایم آقا!

حال امیدتان چطور است؟

یه مدت پاورقی، وبلاگی از دانشگاه امام صادق، وبلاگ اعتراضات دانشجویی، وبلاگ دوست داشتنی من، داشت به وبلاگ شعر و غزل تبدیل می شد! دو نمونه از این رویکرد:

ادامه مطلب